Abel Selaocoe: de kracht van menselijkheid

Cellist en zanger Abel Selaocoe vat het thema van zijn afspeellijst voor Apple Music Classical samen met een oud, kernachtig woord uit een Bantoetaal: “Ubuntu − ik ben omdat jij bent!”. Hij legt uit: “Mijn titel, De kracht van menselijkheid, werd ingegeven door het begrip dat er een universele menselijkheid bestaat, die losstaat van de afzonderlijke landen. Je vindt het in gemeenschappelijke zang, dans, humor en liefde. De gekozen werken tonen de inspiratie van artiesten die wijsheden van voorouders omzetten in frisse perspectieven op onze levens.” Zijn keuzes bieden een rijke variatie aan muziek en komen allemaal uit de ziel van de componisten en musici, of we nu luisteren naar Paolo Pandolfo’s verleidelijke uitvoering van Marin Marais’ werk op viola da gamba, of Yo-Yo Ma’s pittige uitvoering van Piazzolla met zijn ensemble. Selaocoe beschrijft een ander gekozen werk, Ravels Strijkkwartet in F majeur, als “het hoogtepunt van poëtische conversatie tussen instrumenten”. Hij legt uit: “De simpele stijgende lijn van de cello creëert een prachtige relatie met de vioolmelodie. Quatuor Ébène is een bijzonder Frans gezelschap, dat waarschijnlijk met deze stijl van spelen en componeren is opgegroeid.” Selaocoes afspeellijst bevat ook veel muziek die hem in zijn eigen werk heeft geïnspireerd, waaronder een van John Cages vernieuwende sonates voor geprepareerde piano. Op ‘Dinaka’ van Selaocoes album Hymns of Bantu hoor je tussen de rammelende ritmes van de percussie het gorgelende geluid van een geprepareerde piano, bespeeld door zijn collega Fred Thomas. Selaocoe beschrijft het als “een droom van voorouders, een ontmoeting met hen die je kende in een andere wereld”. Hij vertelt dat ‘Dinaka’ een improvisatie in één take was. “Ik speelde cello en zong, waaronder keelzang”, terwijl collega’s Afrikaanse percussie speelden, met Thomas op geprepareerde piano. En dan is er Bobby McFerrin, wiens zang voor Selaocoe soms als voorbeeld diende. Over McFerrins ‘Improvisació’ zegt Selaocoe: “Het viert het wonder van de stem. Bobby McFerrin creëert de illusie dat er meer dan één stem is, zigzaggend tussen zangstijlen en grooves.” Ook de Frans-Amerikaanse jazzvocalist Cécile McLorin Salvant is te horen. Selaocoe beschrijft haar ‘Mélusine’ als “het mooiste en eerlijkste verslag van eenzaamheid dat ik in een poos heb gehoord. Let op de relatie tussen tekst en harmonie.” Selaocoe stipt ook aan dat Salvants uitvoering lijkt op zijn eigen werk: “Haar stem en zangstijl benaderen het idioom van de barok, waardoor we van het oude geluid kunnen genieten zonder ons huidige perspectief op te geven.” Je hoort deze gedeelde eigenschap in Selaocoes prachtige interpretatie van Giovanni Sollima’s zacht hypnotiserende ‘Igiul’, waar de afspeellijst mee begint. De lijst eindigt eveneens met Sollima. De componist en muzikant voert zijn eigen, steeds hectischere werk ‘When We Were Trees’ uit, dat vertrekt vanuit een stevige barokke bas en uitmondt in iets buitengewoon woests.