Mozart: Sonatas for Piano & Violin

Renaud Capuçon neemt de missie op zich om Mozarts sonates voor piano en viool te promoten. Zijn opname van de 16 volwassen werken van de componist, gemaakt in gezelschap van pianist Kit Armstrong, toont de voortreffelijke schoonheid en verbluffende inventieve schittering van de partituren. Veel altviolisten negeren de sonates, ten gunste van stukken met de viool in de hoofdrol. Capuçon en Armstrong speelden de cyclus voor het eerst op de Salzburger Festspiele 2016, en vormden daarna een samenwerkingsverband dat gekenmerkt wordt door uitzonderlijk wederzijds begrip. Mozarts muziek draait bij hen om een oneindig subtiele dialoog. Capuçons vioolspel cultiveert prachtige tonale contrasten en dramatische accenten, terwijl Armstrongs welsprekende pianospel het rijke karakter van elke sonatedeel benadrukt. “Het is ongelooflijke muziek”, zegt Capuçon. “Elke sonate is een meesterwerk.” En toch, voegt hij eraan toe, kende hij er maar een paar voordat hij de volledige set opvoerde in Mozarts geboortestad. “De eerste keer dat ik Kit ontmoette, was vanwege deze sonates. Het was vanaf de eerste vertolking ongelooflijk. Hij opende een venster naar een wereld die ik niet kende. Daardoor kon ik volstrekt naturel spelen. Als Kit Mozarts muziek speelt, vertelt hij een verhaal en is het nooit hetzelfde. Eerlijk gezegd vergeet ik als ik naar hem luister soms zelf te spelen, omdat het zo mooi is. Daarom wist ik vanaf onze eerste noot samen in Salzburg dat we deze stukken ooit zouden opnemen.” De vrijheid en souplesse van Armstrongs spel moedigden Capuçon aan om zijn voorbeeld te volgen. Bij het opnemen van Mozarts sonates was de violist vastbesloten om spontaniteit niet op te offeren voor perfectie. Hij vertelde de producer van Deutsche Grammophon dat ze elk deel twee keer zouden spelen, tenzij beide opnames fatale fouten bevatten. “We waren in vier dagen klaar!’, zegt hij. “Normaal gesproken duurt het twaalf, misschien langer. Maar we wilden die vrijheid behouden en, waar mogelijk, elk deel maar twee keer opnemen.” Het is geen sinecure om hoogtepunten te kiezen uit bijna vijf uur aan muziek die met zoveel overtuiging en inzicht is uitgevoerd. Maar wie een instappunt zoekt, moet direct luisteren naar Vioolsonate nr. 32, een virtuoze training voor beide instrumenten, en daarna dieper de set induiken met de heerlijke Vioolsonate nr. 23. “Mijn grootste ontdekking, nou ja, ik bedoel de schok van mijn leven, was Vioolsonate nr. 33, die ik nauwelijks kende”, verklaart Capuçon. “De eerste keer dat ik dit werk met Kit speelde, moest ik bijna huilen vanwege het langzame deel. Het is een echte reis, best ongelooflijk. Ik dacht: hoe komt het dat ik dit stuk nog nooit eerder heb gehoord? Wanneer ik er nu met bevriende violisten over praat, zeggen ze hetzelfde.” Mozarts werk lijdt onder de onterechte gedachte dat zijn muziek moeilijker te spelen is dan het lijkt, merkt Capuçon op. “Zelfs voordat je in je tienerjaren een van zijn concerten gaat spelen, ben je al verlamd door deze gedachte”, legt hij uit. Daarom raadt hij zijn studenten aan om van de muziek te genieten en niet te lang na te denken over de interpretatie ervan. “Uiteindelijk moet het gewoon vrij zijn.”