Sergei Prokofiev

De muziek van Sergej Prokofjev kan bot en direct zijn, wat ook gold voor de componist zelf. Maar Prokofjev had ook de gave om verleidelijke melodieën te schrijven, die wonnen aan subtiliteit, expressie en betekenis naarmate zijn stijl volwassener werd. Prokofjev werd in 1891 geboren op het Oekraïense landgoed Sontsovka. Zijn muzikale talent werd al vroeg erkend, en op aanbeveling van Aleksandr Glazoenov ging hij op dertienjarige leeftijd naar het conservatorium van Sint-Petersburg. Daar ontwikkelde de ontluikende componist en pianist zich tot een 'enfant terrible', en componeerde hij pronkstukken als ‘Suggestion diabolique’ (1908) en Pianoconcert nr. 1 (1912), voordat hij in 1914 afstudeerde. Na de Russische Revolutie verhuisde hij naar Frankrijk. Hij bouwde een reputatie op met de strijdlustige stijl van zijn ballet Chout (1920). Zijn betrokkenheid bij de religieuze stroming Christian Science, vanaf medio jaren 20, bracht hem ertoe een ‘nieuwe eenvoud’ te cultiveren, onder meer in zijn filmmuziek voor Luitenant Kijé (1934). Dat paste bij de nieuwe officiële esthetiek van de Sovjet-Unie. Prokofjev werd verleid om terug te keren naar zijn vaderland. Waar Peter en de wolf (1936) en zijn cantate Alexander Nevsky (1939) commercieel succes genoten, weerspiegelde de meer gepijnigde stijl van Vioolsonate nr. 1 (1938–46), Pianosonate nr. 6, Pianosonate nr. 7 en Pianosonate nr. 8 (1939–44) het trauma van Stalins Grote Terreur. Prokofjev componeerde Symfonie nr. 5 tijdens de Tweede Wereldoorlog, toen zulke donkere emoties acceptabel waren. Maar zijn expliciet tragische Symfonie nr. 6 (1945-1947) werd door de overheid gecensureerd. Toen hij in slechte gezondheid verkeerde, herstelde Prokofjev zijn reputatie met de charmante maar raadselachtige Symfonie nr. 7, die hij kort voor zijn dood in 1953 voltooide.