Franz Schubert

In de slechts 20 jaar waarin Franz Schubert productief was, transformeerde hij het nederige lied in een emotioneel allesomvattend microkosmos. Ook breidde hij de mogelijkheden van de klassieke symfonie, het strijkkwartet en de pianosonate uit, waardoor het epische fusies van melodische uitbarstingen en structurele vindingrijkheid werden. Zijn vroege composities onthullen zijn liefde voor Mozarts werk, vooral zijn Syfmonie nr. 5 (1816). Op dat moment trad hij in de voetstappen van zijn vader, die een schoolleraar was. Maar het beroep trok hem niet aan en in zijn vrije tijd bleef hij liederen schrijven − uiteindelijk werden het er ruim 600. Die vorm bleef de kern van zijn productie. Zo schreef hij twee liederencycli met een intense emotionele kracht: Die schöne Müllerin (1823) en Winterreise (1827). Maar tussen zijn meesterwerken zitten ook instrumentale stukken zoals Wanderer-Fantasie (voor onbegeleide piano, 1822). Zijn laatste werken, met name Strijkkwintet (1828), zijn zo aangrijpend dat het lijkt alsof ze door een ouder persoon zijn gemaakt dan de dertiger die hij toen was. Het is ongelooflijk dat een groot deel van Schuberts muziek pas na zijn overlijden werd gepubliceerd. In een Weens muziekwoordenboek uit de jaren 30 van de 19e eeuw werd hij niet eens genoemd. Pas toen Schumann, Liszt, Mendelssohn en vooral Brahms ervoor zorgden dat zijn muziek werd gepubliceerd en gehoord, werd de volledige omvang van zijn prestaties duidelijk.